Alevlenmek kelimesinin zıt (karşıt) anlamlısı nedir?

Yukarıda örneklerini verdiğimiz –Alevlenmek– kelimesinin zıt-karşıt anlamlısı ve örnek içerisinde kullanımının nasıl olması gerektiğinin bilgisini veriyor olacağız. 

Alevlenmek kelimesinin zıt (karşıt) anlamlısı Sönmek, Sakinleşmek

(TDK)Türk Dil Kurumu’na göre Alevlenmek kelimesinin anlamı:

1. nesnesiz Yanmaya başlamak.

2. nesnesiz Sıcaklığı artmak:
      “Güneş gene alevlendi, kavak yapraklarına türkü söyleten serin esinti dindi.” – Tarık Buğra

3. nesnesiz Heyecanlanmak.

4. nesnesiz, mecaz Şiddeti artmak:
      Savaş alevlendi.

5. nesnesiz, mecaz Öfkelenmek:
      “Bu ağza alınmaz söz üzerine karşıdakiler birden alevlendiler.” – Osman Cemal Kaygılı

(TDK)Türk Dil Kurumu’na göre Sönmek kelimesinin anlamı:

1. nesnesiz Yanmaz, aydınlatmaz, parlamaz olmak:
      “Son yıldız vadinin üstünde bir yanıp bir sönüyordu.” – Tarık Buğra

2. nesnesiz Parlaklığını, ışığını yitirmek.

3. nesnesiz Hava veya başka bir gaz ile şişirilmiş bir şeyin havası kaçıp şişkinliği inmek:
      Balon söndü.

4. nesnesiz, jeoloji Yanardağ etkinliğini yitirmek.

5. nesnesiz, mecaz Duygular dinmek, yatışmak, etkisini yitirmek:
      “Öfkeleri bir yaz fırtınası gibi birdenbire sönüverdi.” – Ömer Seyfettin

6. nesnesiz, mecaz Gerilemek, parlaklık ve önemini yitirmek:
      “Münakaşa tekrar eski hızını alamayarak biraz sonra söndü.” – Reşat Nuri Güntekin

7. nesnesiz, mecaz Ses duyulmaz olmak.

8. nesnesiz, mecaz Tükenmek, yok olmak, yitmek:
      “Esmer lekeler, sönmüş sivilcelerden artakalan çukurlar, kabarcıklar yüzünü yayık ayranına çevirmiş.” – Salâh Birsel

(TDK)Türk Dil Kurumu’na göre Sakinleşmek kelimesinin anlamı:

1. nesnesiz Yatışmak, durgun duruma gelmek, durgunlaşmak, dinginleşmek:
      Deniz sakinleşti.

2. nesnesiz Sıkıntısı, öfkesi veya heyecanı geçmek:
      “Dakikalar geçtikçe sakinleşiyor, sakinleştikçe de için için kızıyor, üzülüyordum.” – Etem İzzet Benice

NOT : İki kelimenin (kökeninin ne olduğuna bakmaksızın) anlamdaş, anlamları eş, yakın anlam taşıyan veya zıt anlamlı olabilmesi için aynı anlam özelliğini taşımaları gerekmektedir..Zıt anlamlılık ile olumsuzluk birbiriyle karıştırılmamalıdır.

Zıt Anlam Nedir?

Birbiriyle çelişen özellikler barındıran yani anlam bakımından birbirinin karşıtı olan sözcüklere “Zıt Anlamlı Kelimeler” veya “Karşıt Anlamlı Kelimeler” denir.

–>Tüm kelimelerin zıt anlamlısı yoktur.

–>Eylemlerde de durum aynıdır. Bir eylemin olumsuzu o eylemin karşıtı sayılmaz.